İran XİN: Vaşinqton dəniz blokadasını və hərbi əməliyyatları durdurmalıdır

İran Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü İsmayıl Bəqai ABŞ ilə danışıqlar, Hörmüz boğazındakı vəziyyət, nüvə proqramı və qonşu ölkələrlə münasibətlərə dair silsilə bəyanatlarla çıxış edib. O, Vaşinqton və İsraili regionda sabitliyi pozmaqda ittiham edərək Tehranın öz tələblərindən geri çəkilmək niyyətində olmadığını vurğulayıb.

Realist.az xəbər verir ki, diplomat Tehranın strateji məsələlərdəki qəti mövqeyini diqqətə çatdırıb.

Hörmüz boğazı, nüvə proqramı və regiondakı layihələr

İran XİN nümayəndəsinin açıqladığı əsas məqamlar aşağıdakılardır:

• Hörmüz boğazı və ABŞ-la danışıqlar: Bəqai bildirib ki, Hörmüz boğazından keçən gəmilər öz hərəkətlərini İran hakimiyyəti ilə razılaşdırmalıdır. ABŞ və İsrail regiondakı əməliyyatlarını dayandırmayınca marşrutda təhlükəsizlik bərpa olunmayacaq. Tehran dəniz blokadasının, hərbi əməliyyatların dayandırılmasını və sanksiyaların ləğvini tələb edir. O, “iki günlük plan”ı xoşniyyət təzahürü adlandırıb və Vaşinqtonu İslamabaddakı razılaşma öhdəliklərini pozmaqda günahlandırıb.

• Nüvə proqramı və MAQATE: İran Nüvə Silahlarının Yayılmaması Haqqında Müqavilə (NPT) üzrə öhdəliklərini dayandırmayıb, lakin ABŞ və İsrailin nüvə obyektlərinə zərbələri MAQATE ilə əməkdaşlığı mürəkkəbləşdirib. Buna baxmayaraq, Buşöhr obyektində təftiş bu yaxınlarda baş tutub. Bəqai ABŞ-ın Qətər vasitəsilə yeni təklif irəli sürməsi xəbərlərini təkzib edib və İranın nüvə proqramı haqqında məlumat üçün 20 milyon dollar mükafat təyin olunmasını tənqid edib.

• Ermənistan və TRIPP nəqliyyat layihəsi: İran nəqliyyat marşrutlarının inkişafını dəstəkləyir, lakin regionda sərhədlərin və geopolitik balansın dəyişdirilməsinə qarşı çıxır. Bəqai ABŞ-ın bu layihədə iştirakından narahatlıq ifadə edib. Onun sözlərinə görə, İrəvan Tehrana əminlik verib ki, layihə sərhədlərin dəyişdirilməsini, ABŞ qüvvələri tərəfindən tikinti aparılmasını və ya hərbçilərin yerləşdirilməsini nəzərdə tutmur, işləri isə Ermənistan şirkətləri görəcək.

• İraq və ABŞ-ın təzyiqləri: Vaşinqtonun təzyiqləri İran və İraq arasındakı tarixi əlaqələri sarsıtmamalıdır. Bəqai iki ölkənin ümumi maraqlarının xarici müdaxilədən daha üstün olacağına əminliyini bildirib və kürd partiyaları arasındakı fikir ayrılıqlarını İraq konstitusiyası əsasında danışıqlar yolu ilə həll etməyə çağırıb.