Xəzər dənizinin Azərbaycan sektorunda yerləşən “Şahdəniz” yatağında növbəti il üzrə kondensat hasilatının 0,5 milyon barel (1,7%), təbii qaz hasilatının isə 0,2 milyard kubmetr (0,7%) azalacağı gözlənilir.
Realist.az xəbər verir ki, bu göstəricilər 2027-ci ilin büdcə zərfində öz əksini tapıb.
Sənədə əsasən, gələn il yataq üzrə mənfəət vergisi daxilolmalarının 1 milyard 420 milyon manat olacağı proqnozlaşdırılır. Bu göstərici 2026-cı ilin proqnozu ilə müqayisədə 180 milyon manat (11,3%), 2025-ci ilin icrası ilə müqayisədə isə 840,3 milyon manat (37,2%) azdır.
Vergi daxilolmalarının azalma səbəbləri və qiymət faktoru
Mənfəət vergisi daxilolmalarının aşağı düşməsi yalnız hasilatın azalması ilə deyil, həm də dünya bazarındakı qiymət konyunkturası ilə əlaqələndirilir:
-
Qiymət enişi: Təbii qazın Avropa HUB qiyməti cari il üçün nəzərdə tutulan göstəricidən 6,8% (30 ABŞ dolları) aşağı götürülüb.
-
Hasilat dinamikası: 2026-cı il üçün “Şahdəniz” üzrə kondensat hasilatı 30,3 milyon barel, təbii qaz hasilatı isə 26,9 milyard kubmetr səviyyəsində proqnozlaşdırılmışdı.
-
Cari ilin göstəriciləri: İlin yanvar-sentyabr aylarında “Şahdəniz Alfa” və “Şahdəniz Bravo” platformalarından birlikdə 20 milyard kubmetr qaz və 21 milyon barel kondensat çıxarılıb. Ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə qaz hasilatı 5%, kondensat hasilatı isə 12,5% azalıb.
Hazırda “Şahdəniz” qurğularının ümumi hasilat gücü gündəlik təxminən 79 milyon kubmetr, illik isə 28,8 milyard kubmetr təşkil edir.
“Şahdəniz” layihəsinin tarixi və səhmdarların pay bölgüsü
Bakıdan 70 km cənub-şərqdə yerləşən və 1999-cu ildə kəşf edilən yataq üzrə Hasilatın Pay Bölgüsü (PSA) sazişi 1996-cı il iyunun 4-də imzalanıb. 2013-cü ildə imzalanan əlavə sənədlərlə sazişin müddəti 2046-cı ilə qədər uzadılıb.
Layihədə iştirak payları aşağıdakı kimi bölünür:
-
BP (Operator): 29,99%
-
Lukoil: 19,99%
-
TPAO: 19%
-
Cənub Qaz Dəhlizi: 16,02%
-
NIKO: 10%
-
MVM: 5%
© realist.az
Arzu, təklif və şikayətlərinizi bizə bildirin
